Şekerden daha faydalı olduğu sanılarak kullanılan yapay tatlandırıcılar, artık sadece içeceklerde değil birçok hazır gıdada karşımıza çıkıyor. Bu maddelerin bilinçsizce tüketilmesi, zihin sağlığını tehlikeye atabiliyor. Medipol Bahçelievler Üniversite Hastanesi Nöroloji Bölümü’nden Uzm. Dr. İsmet Üstün, yapay tatlandırıcıların vücuda verdiği zararların zamanla beyne ulaştığını ifade etti.
"Yapay tatlandırıcılar başlangıçta sadece diyabet hastaları içindi"
Bu maddelerin çıkış noktasını anlatan Dr. Üstün, “Yapay tatlandırıcılar başlangıçta daha çok şeker hastaları için geliştirilmişti. Amaç, kan şekerini yükseltmeden çay, kahve gibi içecekleri tatlandırmaktı. Ancak besin endüstrisindeki gelişmelerle birlikte artık sadece içeceklerde değil, pek çok hazır gıdanın içinde de yaygın olarak kullanılmaya başlandı. Günlük hayatta sıkça karşılaşılan yapay tatlandırıcı türleri arasında, aspartam, sukraloz, eritritol ve sakkarin yer alıyor. Bunlar sadece tat vermekle kalmıyor, aynı zamanda koruyucu özellikleri sayesinde ürünlerin raf ömrünü de uzatıyor” dedi.
Sindirimi ve bağırsak düzenini sarsıyor
Yapay tatlandırıcıların en ciddi etkilerinden birinin sindirim sistemi üzerinde görüldüğünü belirten Dr. Üstün, “Mide ve bağırsak sistemimiz faydalı bakterilerle birlikte bir denge içinde çalışır. Bu bakteriler, yediğimiz besinleri parçalayarak vücudumuz için yararlı maddeler üretir. Ancak yapay tatlandırıcılar aşırı tüketildiğinde bu denge bozulur. ‘Disbiyoz’ dediğimiz durum ortaya çıkar; yani iyi bakteriler azalır, zararlı bakteriler artar” açıklamasında bulundu. Uzman, bu dengesizliğin vücutta iltihaplanmaya, serbest radikallerin ve zehirli maddelerin artmasına sebep olduğunu belirten Dr. Üstün, “İltihap artışı serbest radikallerin ve toksik maddelerin yükselmesine neden olur. Bu da genel sağlığı olumsuz etkiler” ifadelerini kullandı.
Zihni koruyan kalkan zarar görüyor
Normal şartlarda vücuttaki iltihabın beyne geçemediğini söyleyen Dr. Üstün, süreci şu sözlerle aktardı: “Beynimizi koruyan çok önemli bir yapı vardır: Kan beyin bariyeri. Bu bariyer, vücutta oluşan zararlı maddelerin beyne geçmesini engeller. Ancak yapay tatlandırıcıların yol açtığı toksik maddeler zamanla bu bariyerin geçirgenliğini artırır. Böylece vücuttaki iltihaplı süreç beyne de yansımaya başlar. Beyinde iltihap demek; düşünme hızının yavaşlaması, konsantrasyon bozukluğu, unutkanlık gibi sorunlar demektir. Süreç ilerledikçe demans ve Alzheimer gibi ciddi hastalıkların gelişmesine zemin hazırlar. Ayrıca migren ve kronik baş ağrıları da yapay tatlandırıcı kullanımına bağlı olarak tetiklenebilir”
Zaman içerisinde zihinsel fonksiyonları zayıflatıyor
Hazır gıdalarda içerik okuma alışkanlığının önemine değinen Dr. İsmet Üstün, sözlerini şöyle bitirdi: “Yapay tatlandırıcılar kısa vadede zararsız gibi görünse de uzun vadede beyin sağlığı üzerinde ciddi etkiler oluşturabilir. Mümkün olduğunca doğal beslenmeye yönelmek, işlenmiş gıdalardan uzak durmak ve yapay tatlandırıcı tüketimini sınırlamak beyin sağlığını korumada en önemli adımlardır.”
Kaynak: İnternetHaber
https://www.internethaber.com/amp/medipol-uzmanlari-uyardi-yapay-tatlandiricilar-unutkanlik-bas-agrisi-ve-alzheimeri-tetikliyor-2434734h.htm
Haber girişi: 11.03.2026 - 08:57
RSS