Yeni bir inceleme, kilo vermek amacıyla tercih edilen ketojenik diyetin beyin sağlığı açısından da fayda sağlayabileceğini ortaya koydu.
Science Alert’ın aktardığına göre, Coimbra Üniversitesi araştırmacıları, ketojenik beslenme ile Alzheimer Hastalığı, Parkinson Hastalığı ve Huntington Hastalığı arasındaki bağlantıyı ele alan çok sayıda çalışmayı mercek altına aldı.
Araştırmaya göre keto diyetinde karbonhidrat tüketimi önemli ölçüde sınırlandırılırken, yağ ve protein ağırlıklı bir beslenme modeli benimseniyor. Bilim insanları, bu yaklaşımın yalnızca kilo kontrolüne değil, bazı beyin hastalıklarına karşı korunmaya da katkı sağlayabileceğini belirtiyor.
Çalışmada ayrıca keto diyetinin metabolizma üzerindeki etkileri de incelendi. Özellikle vücudun şekeri depolama ve enerjiye dönüştürme süreçlerine odaklanıldı.
Araştırmacılara göre glikoz metabolizmasındaki bozukluklar, birçok nörodejeneratif hastalığın ortaya çıkışında rol oynuyor. İnceleme sonucunda ise keto diyetinin bu süreçleri hedef alma konusunda dikkat çekici bir potansiyele sahip olduğu değerlendirildi.
Araştırmacılar yayımladıkları makalede, “Ketojenik diyet, nörodejeneratif hastalıklarda önleyici ve terapötik potansiyele sahip, metabolizma odaklı bir strateji olarak öne çıkmıştır” ifadelerini kullandı.
Bununla birlikte uzmanlar, uzun dönem etkileri, güvenliği ve günlük yaşamda uygulanabilirliği konusunda hâlâ cevap bekleyen önemli sorular bulunduğuna dikkat çekti.
VÜCUT ENERJİYİ YAĞDAN KARŞILIYOR
Ketojenik diyetin temel amacı, vücudun enerji üretirken glikoz yerine yağları kullanmasını sağlamak. “Ketozis” olarak adlandırılan bu süreçte enerji kaynağı olarak keton adı verilen yağ molekülleri devreye giriyor.
Bu mekanizma sayesinde hızlı kilo kaybı yaşanabilirken, ketojenik beslenme bazı epilepsi vakalarında da tedavi desteği olarak uygulanabiliyor.
Araştırmacılar, bu diyetin nörodejeneratif hastalıklara karşı etkili olmasını açıklayabilecek birden fazla biyolojik mekanizma bulunduğunu ifade etti.
Örneğin, Alzheimer Hastalığı nedeniyle enerji üretiminde sorun yaşayan beynin, ketonları alternatif yakıt olarak kullanabildiği ve bunun nöronların işlevlerini kısmen destekleyebildiği belirtildi.
ENFLAMASYONU AZALTABİLİR
İncelemeye göre ketonların, Parkinson ve Multipl Skleroz üzerinde yapılan hayvan deneylerinde enflamasyonu azaltıcı etkiler gösterdiği görüldü.
Ayrıca ketonların, hücrelerin atıkları temizlemesini sağlayan otofaji mekanizmasını destekleyebildiği ve beyin fonksiyonlarıyla ilişkilendirilen faydalı bağırsak bakterilerinin artmasına katkıda bulunabileceği aktarıldı.
Araştırmacılar, elde edilen verilerin keto diyetinin neden olduğu metabolik değişimlerin, birçok ciddi beyin hastalığının gelişiminde etkili olduğu düşünülen süreçleri hedef alabileceğini gösterdiğini belirtti.
Bilim insanları, “Ketojenik diyet, metabolik dayanıklılığı artırarak ve semptom yönetimine katkı sağlayarak hastalığa özgü tedavileri destekleyen tamamlayıcı bir metabolik müdahale olabilir” değerlendirmesinde bulundu.
İNSANLAR ÜZERİNDEKİ VERİLER SINIRLI
Araştırmacılar, keto diyetinin nörodejeneratif hastalık riski taşıyan kişiler için doğrudan bir çözüm olarak görülmemesi gerektiğini de vurguladı.
İncelenen çalışmaların büyük kısmının hayvan deneylerine dayandığını belirten uzmanlar, insanlar üzerinde daha kapsamlı klinik araştırmalar yapılmasının gerektiğini ifade etti.
Uzmanlara göre ketojenik diyet, uygulanması ve sürdürülmesi en zor beslenme programlarından biri olarak kabul ediliyor. Bu nedenle birçok kişinin diyete uzun süre bağlı kalmakta zorlanabileceği belirtiliyor.
Bunun yanında kabızlık, uykusuzluk ve yüksek kolesterol gibi bazı yan etkilerin de görülebileceği aktarıldı.
Öte yandan önceki bazı araştırmalar, keto diyetinin uzun vadede tip 2 diyabet ve kalp hastalığı riskini artırabileceğine işaret etmişti. Uzmanlar, olası yararların ve risklerin birlikte değerlendirilmesi gerektiğini belirtiyor.
“DAHA FAZLA ARAŞTIRMAYA İHTİYAÇ VAR”
Araştırmacılar, yeni incelemenin mevcut bilimsel verileri genel hatlarıyla değerlendirdiğini ifade etti.
Uzmanlara göre elde edilen bulgular, ketojenik diyet ile daha iyi beyin sağlığı arasında ilişki olabileceğine dair güçlü işaretler sunuyor. Ancak bu sonuçların tek başına kesin kanıt olarak kabul edilmemesi gerektiği vurgulanıyor.
Bilim insanları makalede, “Bu inceleme, mevcut bilimsel kanıtlar doğrultusunda ketojenik diyetin nörodejenerasyon tedavisindeki potansiyelini ortaya koyarken, uygulamanın optimize edilmesi ve mevcut boşlukların giderilmesi için daha fazla araştırmaya ihtiyaç olduğunu göstermektedir” ifadelerine yer verdi.
Kaynak: Gazete Oksijen
Haber girişi: 31.05.2026 - 11:56
RSS