The Times’da aktarılan habere göre araştırmacılar, insülin üreten pankreas adacık hücrelerini saç telinden bile daha ince ve esnek bir elektronik ağla entegre etti. “Sibernetik pankreas organoidi” olarak adlandırılan bu yapıların, insülin üretmeyen hastalara nakledilmesi planlanıyor.
Tip 1 diyabette bağışıklık sistemi, pankreasta insülin salgılayan beta hücrelerini hedef alarak yok ediyor. Bunun sonucunda kandaki şeker seviyesi yükseliyor; uzun vadede ise göz, böbrek, sinir sistemi ve kalpte ciddi hasarlar ortaya çıkabiliyor. Bu nedenle hastalar ömür boyu kan şekerini izlemek ve dışarıdan insülin almak zorunda kalıyor.
Şimdiye kadar bazı hastalara donör adacık hücresi veya pankreas nakli yapılabiliyordu. Ancak organ bulmak zor ve hastalar nakil sonrası bağışıklık sistemini baskılayan ilaçlar kullanmak zorunda kalıyor.
Bilim insanları uzun yıllardır kök hücrelerden laboratuvar ortamında yeni adacık hücreleri üretmenin yollarını arıyor. Fakat bu hücreler çoğu zaman yeterli olgunluğa ulaşamadığı için kandaki şekeri doğru şekilde algılayamıyor ve düzenli insülin salgılayamıyor.
Science dergisinde yayımlanan son çalışmada ise farklı bir yaklaşım denendi. Araştırmacılar, gelişim aşamasındaki pankreas hücrelerinin içine esnek bir elektronik ağ entegre etti. Bu ağ, hücrelerin elektriksel faaliyetini kaydedebildiği gibi ihtiyaç halinde küçük elektrik uyarıları da verebiliyor. Doğal vücut ritmini taklit eden düzenli elektrik sinyalleri uygulandığında hücrelerin daha senkronize ve daha olgun biçimde çalıştığı gözlendi. Böylece insülin salgısı hem daha güçlü hale geldi hem de zamanlama açısından daha dengeli gerçekleşti.
Bilim ekibi, yöntemin iki farklı şekilde uygulanabileceğini belirtiyor. İlk seçenek, hücreleri laboratuvarda elektronik destekle olgunlaştırıp ardından cihazdan bağımsız şekilde nakletmek. Diğeri ise elektronik ağı hücrelerle birlikte vücuda yerleştirerek içeride hem izleme hem de gerektiğinde müdahale imkânı sağlamak. Uzun vadede sistemin tamamen otomatik çalışabilecek biçimde geliştirilmesi hedefleniyor.
Uzmanlara göre bu teknolojinin hastalarda kullanılabilmesi için hâlâ kapsamlı araştırmalara ihtiyaç var. Buna rağmen elde edilen bulgular, elektrik sinyallerinin laboratuvarda üretilen pankreas dokusunun gerçek bir pankreas gibi işlev görmesine katkı sağlayabileceğini ortaya koyuyor.
Kaynak: Gazete Oksijen
https://gazeteoksijen.com/saglik/sibernetik-pankreas-implantlari-tip-1-diyabete-umut-olabilir-266410
Haber Giriş: 20.02.2026 - 14:46
#Sağlık #Diyabet