Sistemden Kopuş Hızlanıyor
Raporun en dikkat çeken bölümü, örgün eğitimdeki öğrenci sayısındaki net düşüş oldu. 2024 yılı verileriyle kıyaslandığında, 2025 itibarıyla özellikle lise çağındaki gençlerin eğitim dışına çıkma eğiliminde olduğu görülüyor. Okullaşma oranlarındaki bu gerileme, "zorunlu eğitim" hedefinin sahada karşılık bulmadığını gösteriyor.
Ekonomik Kriz Okulu Terk Ettiriyor
Eğitim-Bir-Sen raporunda, öğrencilerin okuldan uzaklaşmasının en büyük sebebi olarak artan yaşam maliyetleri ve derinleşen yoksulluk gösteriliyor. Ailelerin eğitim masraflarını karşılayamaması ve gençlerin erken yaşta iş gücüne katılma zorunluluğu, okul terklerinin ana motoru haline gelmiş durumda. Raporda, "Eğitim maliyetlerindeki artış, dar gelirli aileler için eğitimi lüks bir tercih haline getiriyor" tespiti yapılıyor.
Kırsal ve Kent Arasındaki Uçurum Büyüyor
Raporda öne çıkan bir diğer başlık ise bölgesel eşitsizlikler. Kırsal bölgelerdeki okulların kapanması veya taşımalı eğitimdeki aksaklıklar, köylerde yaşayan çocukların eğitim hakkını kısıtlıyor. Büyükşehirlerde ise sınıf mevcutlarının kalabalık olması ve nitelikli eğitime erişimin pahalılaşması, okullaşma oranlarını aşağı çeken temel unsurlar olarak sıralanıyor.
Mesleki Eğitimin "Ucuz İşçilik" Çıkmazı
Sendika, mesleki eğitime yönlendirilen öğrencilerin durumuna da ayrı bir parantez açıyor. Öğrenci sayısındaki düşüşe rağmen mesleki eğitim merkezlerine (MESEM) olan yönelimin arttığı, ancak bu artışın nitelikli eğitimden ziyade çocukların ucuz iş gücü olarak piyasaya sürülmesine hizmet ettiği vurgulanıyor.
Çözüm Önerileri: "Destekler Artırılmalı"
Eğitim-Bir-Sen, raporun sonunda iktidara çağrıda bulunarak şu çözüm önerilerini sunuyor:
• Dezavantajlı öğrencilere yönelik doğrudan maddi destekler artırılmalı.
• Okul terki riski taşıyan öğrenciler için erken uyarı sistemleri kurulmalı.
• Taşımalı eğitim ve ücretsiz yemek uygulamaları tüm kademelerde yaygınlaştırılmalı.
https://www.evrensel.net/haber/5981894/egitim-bir-senin-2025-egitim-raporu-ogrenci-sayisi-da-okullasma-orani-da-dustu