Sağlığa Etkileri Tahılların glisemik indeksi yüksektir ve toksik bileşenler barındırabilirler. Glütenin içindeki gliadin proteini çölyak hastalığı, glüten hassasiyeti ve sızıntılı bağırsak sendromu gibi otoimmün hastalıklara zemin hazırlayabilir. Ayrıca insülin direncine yol açan lektinler ve vitamin ile mineral emilimini azaltan fitat gibi zararlı proteinler de içermektedir.
Katkı Maddesi Olarak Kullanımı Günümüzde tüketilen buğdayın genetiği geçmişe kıyasla oldukça değişmiştir ve buğday çok daha fazla glüten içermektedir. Tarım ilaçları ve eklenen diğer katkı maddeleri glütenin zararlı etkilerini artırmaktadır. Hamur işlerine esneklik, dolgunluk ve kıtırlık kazandıran glüten, bu özellikleri sebebiyle neredeyse tüm hazır yiyeceklerde katkı maddesi olarak yer almaktadır.
Sinsi Belirtiler Glüten kaynaklı rahatsızlıklar kronik yorgunluk, deri döküntüsü, migren veya geçmeyen mide ve bağırsak sorunları gibi başka hastalıklarla kolayca karışabilen sinsi belirtilerle kendini gösterir.
Herkes Glütensiz mi Beslenmeli? Glütensiz beslenme sadece tıbbi rahatsızlığı olan kişilerin uygulaması gereken bir tedavi yöntemidir. Sağlıklı bireylerin tıbbi bir gereklilik olmadan glütensiz beslenmesi kan şekeri dengesizliklerine ve besin eksikliklerine neden olabilir.
Glüten Hassasiyeti Glüten hassasiyeti, bağışıklık sistemini etkilemeden vücudun bu proteine aşırı duyarlılık göstermesidir. Sindirim sorunları, karın ağrısı, şişkinlik ve yorgunluk gibi belirtilerle ortaya çıkar. Özel testlerin genellikle negatif sonuç vermesi nedeniyle tanısı zordur.
Çölyak Hastalığı ve Etkileri Çölyak glütenin neden olduğu en önemli hastalıktır. Glüten, ince bağırsak mukoza hücrelerine toksik etki yapar ve bağışıklık sistemini harekete geçirerek besin emilimini sağlayan yapıları yok eder. Bunun sonucunda kronik ishal, zayıflama ve çocuklarda büyüme geriliği görülür. Kansızlık, kemik erimesi, karaciğer yağlanması ve nörolojik bulgularla da seyredebilen çölyak hastalığının tek çözümü glüten içeren tüm yiyeceklerden tamamen uzak durmaktır. Hastalığın toplumda görülme sıklığı yüzde 1 seviyelerine kadar çıkmış olup giderek artmaktadır.
Dikkat Edilmesi Gereken Ürünler Ekmek, makarna, pizza, işlenmiş etler, hazır soslar, çorbalar, bulgur, irmik ve bazı alkollü içecekler başta olmak üzere birçok gıda glüten içerir. Bunlara ek olarak ruj, fondöten, losyon gibi bazı kozmetik ürünlerinde ve ilaçlarda da glüten bulunabilir. Bu ürünlerin kullanımı ciltte kuruluğa veya alerjik reaksiyonlara neden olabilir.